Επιστροφή
Ποιοι Είμαστε
Νέος Κύκλος
Σωμ. Απελαθέντων
Διοίκηση
Η Έδρα μας
Η Πόλη μας
Δωρεές


Παλαιότερες

ΠΑΛΑΙΟΤΕΡΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

bulletΗ Αποκριάτικη Εκδήλωση μας.

Με μεγάλη επιτυχία έγινε και φέτος το αποκριάτικο πάρτι στο Πνευματικό μας Κέντρο.

Πολύς και γνωστός ο κόσμος που συμμετείχε στη χαρούμενη αυτή εκδήλωση κι έδωσε με τον τρόπο του τον τόνο του κεφιού, του γλεντιού και της διασκέδασης.

Σ’ αυτό βέβαια συνετέλεσε και η άψογα οργανωμένη βραδιά με την όμορφα διακοσμημένη αίθουσα του πέμπτου ορόφου, η καταπληκτική ορχήστρα και οι τραγουδιστές που έπαιζαν και τραγουδούσαν ασταμάτητα όλη τη βραδιά καθώς και το νόστιμο μενού με τα κρασιά που σερβιρίστηκαν.

Ολοι οι παρευρισκόμενοι διασκέδασαν, τραγούδησαν και χόρεψαν με το πλούσιο ρεπερτόριο της μουσικής που κράτησε μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες.

Συγχαρητήρια σ’ όλους τους συντελεστές που φρόντισαν και κοπίασαν για την επιτυχία της εκδήλωσης.

Ευχόμαστε και του χρόνου.

bulletΗ Τελετή κοψίματος της Πίττας μας.

Πανηγυρική ήταν κι’ εφέτος η εορταστική εκδήλωση της κοπής της Βασιλόπιττας στο Πνευματικό μας Κέντρο.

Όπως συμβαίνει τα τελευταία χρόνια, την τελετή οργάνωσε και πάλι η Ενωσις Κωνσταντινουπολιτών, που είναι το δευτεροβάθμιο όργανω των Σωματείων Νέος Κύκλος Κωνσταντινουπολιτών και Ελλήνων Απελαθέντων εκ Τουρκίας».

Η αίθουσα και ο εξώστης ήταν κατάμεστα. Μεταξύ των εκλεκτών μελών μας, διακρίνονταν και αντιπροσωπείες αδελφών Σωματείων, όπως και η Αντιδήμαρχος κ. ……………………………., εκπροσωπούσα την κωλυόμενη Δήμαρχο Αθηναίων κ. Ντ. Μπακογιάννη, καθώς και η συμπολίτισσά μας, Δημοτική Σύμβουλος κ. Λυδία Ιωαννίδου - Μουζάκα.

Τα κεράσματα, πολύ καλής ποιότητος όπως πάντα, ικανοποίησαν όλους.

Στη φάση των ομιλιών, την έναρξη έκανε η Αντιπρόεδρος του Δ. Σ. του Νέου Κύκλου Κωνσταντινουπολιτών κ. Λένα Αναπνιώτη, η οποία κάλεσε στο βήμα τον Αντιπρόεδρο της Ενώσεως, Πρόεδρο του Σωματείου Απελαθέντων και Καθηγητή της Ιατρικής κ. Ελευθέριο Φερεκύδη, για την ομιλία της ημέρας. Η ομιλία του κ. Ε. Φερεκύδη ήταν όντως ποιοτική και εμπεριστατωμένη.

Ακολούθησε η βράβευση δύο επίλεκτων μελών μας, για την πολύτιμη συμβολή τους στην ανέγερση του Πνευματικού Κέντρου Κωνσταντινουπολιτών και την εν γένει πολύπλευρη προσφορά τους προς την ομογένεια.

Πρώτος έλαβε τον λόγο ο Πρόεδρος της Ενώσεως κ. Αλ. Μαζαράκης ο οποίος με μία εισηγητική ομιλία, παρουσίασε την προσωπική και την επαγγελματική πορεία του κ. Ν. Ελευθερίου ως ιδιώτου, αλλά και την σημαντική προσφορά του για την ανέγερση του Πνευματικού μας Κέντρου, καταθέτοντας τις γνώσεις και την πείρα του, ως αρχιτέκτων αλλά και ως Αντιπρόεδρος του Νέου Κύκλου Κωνσταντινουπολιτών, για τις εν δραστηριότητές μας και του απένειμε τιμητική αναμνηστική πλακέτα.

Στο βήμα τον διαδέχθηκε ο Γεν. Γραμματεύς της Ενώσεως κ. Γ. Κατσάρης, ο οποίος περιέγραψε γλαφυρότατα την τεράστια προσφορά του εξαιρέτου κ. Ανδρέα Σιταρά, διατελέσαντος επί σειρά ετών και μέλος του Δ. Σ. του Νέου Κύκλου Κωνσταντινουπολιτών και του απένειμε επίσης τιμητική πλακέτα.

Και οι δύο τιμηθέντες χειροκροτήθηκαν με πολύν ενθουσιασμό.

Ακολούθησε το κόψιμο της Πίττας από τον Πρόεδρο της «Ενώσεως» κ. Αλ. Μαζαράκη και κατόπιν χορός με την συνοδεία εξαιρετικής ορχήστρας.

Στο μεταξύ κυκλοφόρησε λαχείο με πλούσια δώρα.

Με την ευκαιρία, εκτός από τα μέλη, τους φίλους και τις φίλες μας που μας τίμησαν την ημέρα εκείνη με την παρουσία τους, ευχαριστούμε και τους ακόλουθους κυρίους και τις κυρίες για τα δώρα του λαχείου που μας προσέφεραν:

Ο κ. Γκεδίκογλου Κώστας – Travel Club (Αμφιτρίτης 13Α, Π. Φάληρο): 1 Αεροπορικό εισιτήριο μετ’ επιστροφής για Κων/πολη.

Ο κ. Μιστιλλίογλου Κώστας – Comi Travel (Καποδιστρίου 2, Πειραιάς) : 1 Ακτοπλοϊκό εισιτήριο μετ’ επιστροφής για Πάρο.

Χρυσοχοείο Αντώνη Κουζούπη (Παρνασσού 2, Αθήνα) : 1 χρυσό δαχτυλίδι με σμαράγδια και ρουμπίνια.

Χρυσοχοείο Αφων Λιζάρδου (Πετράκη 26, Αθήνα) : 3 ζεύγη χρυσά μανικετόκουμπα.

Οι Εκδόσεις Γεωργιάδη «Ελληνική Αγωγή» (Στουρνάρη 57, Αθήνα) : 1 βιβλίο

Οι Εκδόσεις Συλλόγου Ιστορικής και λαογραφικής Ερευνας «Η Μνημοσύνη» (Δημ. Σούτσου 46, Αθήνα) : 2 βιβλία.

Οι Εκδόσεις «Ιωλκός» (Ανδρέα Μεταξά 12, Αθήνα) : 3 βιβλία.

Οι Εκδόσεις «Ιδεοθέατρο» (Στουρνάρη 57, Αθήνα) : 2 βιβλία.

Τα Ζαχ/στεία «Παλέτ» (Θουκυδίδου 50Β, Αλιμος) και «Μαξίμ» (Τσακίρογλου 23, Ν. Σμύρνη) διάφορα γλυκά, καθώς και διάφορα άλλα δώρα από ανώνυμους φίλους μας.

Τελικά ο κόσμος απεχώρησε με άριστες εντυπώσεις.

bullet10η Εσπερίδα του ΜΙΚΡΟΥ ΜΑΣ ΣΥΜΠΟΣΙΟΥ

Σαράντα μόλις χρόνια είχαν περάσει μετά τον απαγχονισμό του Οικ. Πατριάρχου Γρηγορίου Ε΄, και τις σφαγές που ακολούθησαν πριν και μετά τον Εθνικό Ξεσηκωμό του 1821... Όμως, ο υπόδουλος στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, Ελληνισμός —πολύ περισσότερος τότε από εκείνον του ελεύθερου Ελληνικού κρατιδίου— είχε αρχίσει ωστόσο, και πάλιν, πολλαπλά να προοδεύει!tc "Σαράντα μόλις χρόνια είχαν περάσει μετά τον απαγχονισμό του Οικ. Πατριάρχου Γρηγορίου Ε΄, και τις σφαγές που ακολούθησαν πριν και μετά τον Εθνικό Ξεσηκωμό του 1821... Όμως, ο υπόδουλος στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, Ελληνισμός —πολύ περισσότερος τότε από εκείνον του ελεύθερου Ελληνικού κρατιδίου— είχε αρχίσει ωστόσο, και πάλιν, πολλαπλά να προοδεύει!"

Και ήταν τότε ακριβώς που είχε ιδρυθεί και αυτός ο Ελληνικώτατων οραματισμών, “Φιλολογικός Σύλλογος”, μέσα στην καρδιά βέβαια της Αυτοκρατορίας, έχοντας ως απώτερο στόχο να διαφωτίζει και να ενδυναμώνει ψυχικά και πνευματικά, το Ελληνικό Γένος, προ παντός μάλιστα, με την προώθηση, την τόνωση και την διάδοση της ανυπέρβλητης σε σπουδαιότητα -όπως ακριβώς την εννούσε και ο Ισοκράτης- Ελληνικής πάντοτε Παιδείας...tc "Και ήταν τότε ακριβώς που είχε ιδρυθεί και αυτός ο Ελληνικώτατων οραματισμών, “Φιλολογικός Σύλλογος”, μέσα στην καρδιά βέβαια της Αυτοκρατορίας, έχοντας ως απώτερο στόχο να διαφωτίζει και να ενδυναμώνει ψυχικά και πνευματικά, το Ελληνικό Γένος, προ παντός μάλιστα, με την προώθηση, την τόνωση και την διάδοση της ανυπέρβλητης σε σπουδαιότητα -όπως ακριβώς την εννούσε και ο Ισοκράτης- Ελληνικής πάντοτε Παιδείας..."

Όταν εδάνειζαν και τον Αυτοκράτορα!tc "Όταν εδάνειζαν και τον Αυτοκράτορα!"

Αλλά ήταν τότε, επί πλέον και η εποχή που η Αυτοκρατορία, (πάντοτε ένας “Μεγάλος Ασθενής”), επιχειρούσε και τον γνωστό ως Tanzimat (=Μεταρρύθμιση Διευθέτηση, Τακτοποίηση),  Φιλοευρωπαϊκό της προσανατολισμό. Και ήταν τότε, επίσης, που, από τον προοδεύοντα πάντοτε υπόδουλο Ελληνισμό, Μεγαλοτραπεζίτες -που εδάνειζαν ακόμα και τον ...Αυτοκράτορα, όπως ο Χρηστάκης Ζωγράφος (που με δαπάνες του τίσθηκε και το Ζωγράφειο Λύκειο), αργότερα δε και ο Γεώργιος Ζαφίρης, αλλά και Ανακτορικοί Ιατροί, όπως ο Στέφανος Καραθεοδωρής, ο Σπυρίδων Μαυρογένης κ.α., επί πλέον όμως ο διατελέσας μέχρι και Υπουργός των Εξωτερικών, επί Αμπντούλ Χαμίτ Β΄ Αλέξανδρος Στεφάνου Καραθεοδωρή Πασάς, αλλά πρό παντός και ο ασύγκριτος εκείνος Ιατροφιλόσοφος, ο Ηπειρώτης Ηροκλής Βασιάδης, καθηγητής ταυτόχρονα και στην Μεγάλη Σχολή του Γένους ήταν εκείνοι ακριβώς, που, ως ιδρυτικά στελέχη του Φιλολογικού αυτού Συλλόγου, καλλιεργούσαν, είτε απ’ ευθείας είτε και έμμεσα, και διέχεαν πάντοτε αυτόν τον μεγαλεπίβολο, οραματισμό!tc "Αλλά ήταν τότε, επί πλέον και η εποχή που η Αυτοκρατορία, (πάντοτε ένας “Μεγάλος Ασθενής”), επιχειρούσε και τον γνωστό ως Tanzimat (=Μεταρρύθμιση Διευθέτηση, Τακτοποίηση),  Φιλοευρωπαϊκό της προσανατολισμό. Και ήταν τότε, επίσης, που, από τον προοδεύοντα πάντοτε υπόδουλο Ελληνισμό, Μεγαλοτραπεζίτες -που εδάνειζαν ακόμα και τον ...Αυτοκράτορα, όπως ο Χρηστάκης Ζωγράφος (που με δαπάνες του τίσθηκε και το Ζωγράφειο Λύκειο), αργότερα δε και ο Γεώργιος Ζαφίρης, αλλά και Ανακτορικοί Ιατροί, όπως ο Στέφανος Καραθεοδωρής, ο Σπυρίδων Μαυρογένης κ.α., επί πλέον όμως ο διατελέσας μέχρι και Υπουργός των Εξωτερικών, επί Αμπντούλ Χαμίτ Β΄ Αλέξανδρος Στεφάνου Καραθεοδωρή Πασάς, αλλά πρό παντός και ο ασύγκριτος εκείνος Ιατροφιλόσοφος, ο Ηπειρώτης Ηροκλής Βασιάδης, καθηγητής ταυτόχρονα και στην Μεγάλη Σχολή του Γένους ήταν εκείνοι ακριβώς, που, ως ιδρυτικά στελέχη του Φιλολογικού αυτού Συλλόγου, καλλιεργούσαν, είτε απ’ ευθείας είτε και έμμεσα, και διέχεαν πάντοτε αυτόν τον μεγαλεπίβολο, οραματισμό!"

Με οπτικά και ακουστικά ερεθίσματα!

Ενώπιον εκλεκτού ακροατηρίου, στο οποίο, εκτός πολλών άλλων, συμμετείχε και ο Αιδεσμ. Πρωτοπρεσβύτερος Δημ. Κωνσταντέλλος, ως Εκπρόσωπος του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών, και σε περιβάλλον που το εποίκλιαν, αφ’ ενός μεν, η θέα της εικόνας του φωταγωγημένου Παρθενώνος, αφ’ ετέρου, τα ακουστικά ερεθίσματα επιλεγμένης κλασικής μουσικής, επιπλέον όμως ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ μας, η 10η Εσπερίδα του ΣΥΜΠΟΣΙΟΥ και η γευστική συγκυρία του οίνου (που ευρένει καρδίας ανθρώπων), πραγματοποιήθηκε στο Πνευματικό Κέντρο μας, με Γενικό Θέμα, την φορά αυτή τον περιώνυμο «Ελληνικό Φιλολογικό Σύλλογο» στην άλλοτε «Βασιλίδα των Πόλεων»!

Η «Εσπερίδα» άρχισε, όπως κάθε φορά, με την Εισηγητική Ομιλία του Οργανωτή-Συντονιστή των Συμποσίων, Δημοσιογράφου-Συγγραφέα Γεωργίου Μ. Κατσάρη, Γεν. Γραμματέα της Ενώσεως. Συνεχίσθηκε δε, με τις δύο κύριες Ομιλίες, αφ’ ενός, από τον Ιατρό και Συγγραφέα κ. Ακύλα Μήλλα (ο οποίος όμως, όπως και προηγούμενα είχε αναφερθεί, λόγω σοβαρού κωλύματος, δεν είχε κατορθώσει να παρευρεθεί, την δε ομιλία του την ανέγνωσε ο πρόεδρος κ. Αλεξ. Μαζαράκης), και αφ’ ετέρου, από τον Δρα Γεώργιο Γιαννακόπουλο, Διευθυντή των Γεν. Αρχείων του Κράτους –για τον οποίο μάλιστα, το θέμα της Εσπερίδας μας, είχε αποτελέσει και το αντικείμενο της Διδακτορικής του Διατριβής!

Αμέσως μετά, επακολούθησε και ο σχολιασμός, με αρχικό σχόλιο, από τον Καθηγητή και εξαίρετο Διανοούμενο κ. Εμμανουήλ Μικρογιαννάκη, ενώ στη συνέχεια πήρε τον λόγο, ο Γεν. γραμματέας του «ΠΑΡΝΑΣΣΟΥ» —του Συλλόγου, προς τον οποίο προσδίαζε άλλοτε ο Ελληνικός Φιλολογικός της Πόλης—, ο κ. Διονύσιος Καλαμάκης, καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Τέλος δε, μετά και από σχετική παράκληση του κ. Κατσάρη, τον λόγο έλαβε ο εξοχώτ. Πρόεδρος, κ. Χρ. Σαρτζετάκης —του οποίου η προσέλευση και η συμμετοχή στην Εσπερίδα μας, είχε χαρακτηρισθεί, τόσο από τον Γεν. γραμματέα, όσο και από τον προλαλήσαντα Πρόεδρο της Ενώσεως, ως εξόχως τιμητική για τον Πνευματικό Φιλολογικό και Επιστημονικό ορίζοντα των Συμποσίων μας, στο ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ μας Κέντρο.

Επανεκδίδονται όλα τα περιοδικά του!

Στο ΣΥΜΠΟΣΙΟ, αναγγέλθηκε επίσης ότι ο Εκδοτικός Οίκος, «ΠΕΛΕΚΑΝΟΣ» άρχισε ήδη να επανεκδίδει και τα εξαιρετικής ιστορικής σπουδαιότητας «Περιοδικά Συγγράμματα» του Συλλόγου αυτού, που οι σελίδες τους αποτυπώνουν ολόκληρη σχεδόν την υπερεξηντάχρονη ασύγκριτη πνευματική, επιστημονική, εκπαιδευτική και κοινωνική δραστηριότητά του, η οποία και επηρέαζε σε μέγιστο βαθμό, την Ομογένεια της Πόλης, ενώ ανύψωνε και τον Σύλλογο σε επίπεδο ενός κέντρου Παγκόσμιας τότε σημασίας.

Ο διευθυντής του προαναφερόμενου Εκδοτικού Οίκου κ. Γιώργος Βερβάτης, σε σύντομη ομιλία του, ανέφερε, εκτός άλλων και ότι η όλη εκδοτική αυτή προσπάθεια στοχεύει στην έκδοση του συνόλου των περιοδικών του Συλλόγου, τα οποία θα περιληφθούν σε περισσότερους από 30 καλαίσθητους τόμους.

Εκπροσωπούσε στον Πολιτισμό την Βυζαντινή Αυτοκρατορία!

Ο Καθηγ. Εμμ. Μικρογιαννάκης, ασύγκριτος μελετητής και επαΐων της Ιστορίας του Πολιτισμο, σχολιάζοντας τόσο την Εισήγηση (του κ. Γ. Μ. Κατσάρη) όσο και τις Ομιλίες (των κ.κ. Ακ. Μήλλα και Γ. Γιαννακόπουλου), συνώψισε την προσωπική του άποψη, στο συζητούμενο θέμα μας, υπογραμμίζοντας ότι:

Η σημασία του εξαιρετικής πράγματι σπουδαιότητας Ελληνικού αυτού Φιλολογικού Συλλόγου της Κωνσταντινουπόλεως, έγκειται, κατά κύριο λόγο, στο γεγονός ότι, εκπροσωπούσε πολιτισμικά ολόκληρη την Βυζαντινή Αυτοκρατορία. Της οποίας η ύπαρξη, διακρίνεται σε δύο κύριες φάσεις:

Στην πρώτη, που έχει ως αφετηρία της την εποχή κατά την οποία οι Μεγαρείς είχαν αποικήσει το Βυζάντιο (Μέσα 7ου αι. π.Χ.). Και στη δεύτερη, στο Χριστιανικό πλέον Βυζάντιο, το οποίο και συνεχίζει τον ιστορικό ρόλο του, στα πλαίσια της 2ης Χιλιετίας, ενώ, μέχρι το τέλος του (1453), συμπληρώνει δύο χιλιετίες ιστορικής ζωής. Είναι μια χρονική περίοδος, που η διεθνής ορολογία την χαρακτηρίζει ως Bimillennium, (δηλαδή Δίς Χιλιετία).

Αποτελεί, δε, η Ιστορία του Βυζαντίου, την διαχρονική συνέχεια της Ελληνικής Αρχαιότητας!

Είχε γίνει προσπάθεια να επανιδρυθεί ο Σύλλογος και στην Θεσσαλονίκη.

-Τι είπε ο κ. ΣΑΡΤΖΕΤΑΚΗΣ

Ο κ. Χρ. Σαρτζετάκης —αφού συνεχάρη θερμά την Ένωση Κωνσταντινουπολιτών και τον Πρόεδρό της, κ. Αλ. Μαζαράκη, για το υψηλό επίπεδο της πνευματικής της δραστηριότητας, επήνεσε δε και τον Οργανωτή-Εισηγητή των ΣΥΜΠΟΣΙΩΝ κ. Γ. Μ. Κατσάρη, για το αξιόλογο έργο που επιτελεί—, παίρνοντας, κατόπιν, τον λόγο, εντόπισε το σχόλιο του, σε δύο βασικά σημεία:

Πρώτον, στο ότι, έχοντας ζήσει εκείνος, κατά τα παιδικά και φοιτητικά του χρόνια, στην Θεσσαλονίκη —όπου απεφοίτησε και από το εκεί Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο—, του είχε δοθεί και άλλοτε η ευκαιρία να αντιληφθεί πόσο σπουδαίο ήταν το έργο του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου της Κωνσταντινουπόλεως, καθ’ όσον και ο άλλοτε διαπρεπέστατος Νομικός, ο Περικλής Βιζουκίδης, που είχε εκλεγεί αριστίνδην, ως καθηγητής της Νομικής στο Αριστοτέλειο, αμέσως μετά την ίδρυσή του (το 1928), είχε τάξει ως σκοπό της ζωής του, ανάμεσα στις πολλές άλλες δραστηριότητές του, και την επανίδρυση, επί πλέον του Συλλόγου αυτού, στην Θεσσαλονίκη.

Η προσπάθεια αυτή είχε γίνει, λίγα μόλις χρόνια μετά την απαγόρευση της λειτουργίας του Συλλόγου, στην Τουρκία, από τις Τουρκικές Αρχές. Ο δε Βιζουκίδης, που ήταν Ηπειρώτης, γεννημένος όμως στην Κωνσταντινούπολη, σε χρονική μάλιστα περίοδο που λειτουργούσε και ο Σύλλογος, επίστευε προφανώς ότι η επαναλειτουργία του Συλλόγου αυτού και στην Θεσσαλονίκη, θα συντελούσε στην ανύψωση τότε του Πνευματικού επιπέδου της συμπρωτεύουσας, σε εποχή μάλιστα που είχε ιδρυθεί και το Πανεπιστήμιο της…

Το δεύτερο σημείο του σχολίου του, εξ’ άλλου το εντόπισε στην παρατήρηση που είχε κάνει ο κ. Γ. Μ. Κατσάρης, στην εισήγησή του, ότι, πάντοτε, οι Τουρκικές Αρχές, όταν αναφέρονται σε στοιχείο Ελληνικό, υπαγόμενο όμως στην επικρατεία τους, το χαρακτηρίζουν αποκλειστικά και μόνον ως Ρωμαϊκό (Ρωμαίηκο), στην τουρκική, Rum, και ποτέ ως Ελληνικό, δηλαδή ως Yunan, επίθετο με το οποίο ονομάζουν τους Ελλαδικούς Έλληνες (από την λέξη Ίωνες).

Έκρινε δε, ως ιδιαίτερης σημασίας την επισήμανση αυτή, και διότι, αποφεύγοντας οι Τουρκικές Αρχές να χαρακτηρίζουν ως Yunan, δηλαδή ως Έλληνες, τους Ομογενείς τους αποστερούν από κάθε δυνατότητα ενδεχομένου χαρακτηρισμού τους και ως απ’ ευθείας απογόνων των Αρχαίων Ελλήνων…

Η δράση του Συλλόγου και τα Περιοδικά του

Ο κ. Γ. Μ. Κατσάρης, στην Εισήγησή του, εκτός από πολλά άλλα πληροφοριακά στοιχεία που παρέθεσε, σχετικά με την ύπαρξη την λειτουργία και την δράση του Συλλόγου αυτού, περαίνοντας, ενημέρωσε το ΣΥΜΠΟΣΙΟ και για το περιεχόμενο των εξαιρετικά μεγάλης σημασίας Περιοδικών του.

Ειδικότερα δε, ανέφερε ότι:

• Στο πρώτο Τεύχος, μεταξύ πολλών άλλων, βλέπουμε ότι, ο Στέφ. Καραθεοδωρή, με μιαν εκτενή μελέτη του, είχε αναπτύξει δια μακρών την σημασία που έχει το Αλφάβητο ως βασικό στοιχείο του Γραπτού Λόγου, στην Ιστορία του Πολιτισμού.
• Ο Ηρ. Βασιάδης αναφέρεται στην αρχή των γλωσσών και σε Ινδοπελασγικά μελετήματα.
• Ο Στέφ. Μαυρογένης, αναπτύσσει τις σχέσεις που, κατά την άποψή του, υπάρχουν μεταξύ ζωής και ψυχής.
• Ο Α. Πασπάτης, αναφέρεται στην επιστήμη της συγκριτικής φιλολογίας, στην σημασία της και στα αποτελέσματα της.
• Ο Μ. Παρανίκας, υπενθυμίζει τα Προϊστορικά χρόνια της Ελλάδας. Σε άλλο ανάγνωσμα μιλάει για τους τρωγλοδύτες της Καππαδοκίας στην Μικρά Ασία.
• Ο Ι. Ζωγράφος, αναφέρεται στην Ιστορία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Ο Ηρ. Βασιάδης, απαριθμεί τις φυσιολογικές και ψυχολογικές θεωρίες των αρχαίων Ελλήνων Φιλοσόφων.

Και συνεχίζοντας, προσέθεσε:

Αλλά, ας προσέξουμε τώρα, και το παρακάτω σημείο:
Υπάρχει, μεταξύ εκφωνηθέντων λόγων, και ομιλία του τότε πρεσβευτού της Αγγλίας στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, του Σερ Χένρυ Μπούλβερ, (που ήταν επίτιμο μέλος του Συλλόγου και ο οποίος αναφέρθηκε στην επίδραση που ασκούσαν τα Ελληνικά Γράμματα στον Πολιτισμό της Ανθρωπότητας!

• Στου δεύτερου εξ’ άλλου τόμου τα τεύχη, βλέπουμε, εκτός άλλων:

Μία μελέτη του Α. Πασπάτη σχετική με τα χερσαία τείχη της Κωνσταντινουπόλεως.

• Μελέτη, του Θ. Ζωγράφου, σχετική με τον Πολυθεϊσμό, όπως τον αναφέρει ο Όμηρος.

Και μία μακροσκελέστατη επιστολή από τον τότε, τον μη εν ενεργεία όμως, Οικουμενικό Πατριάρχη Κωνστάντιο Α΄, ο οποίος αναφέρεται εκτενώς στην ιστορία της Μεγάλης του Γένους Σχολής (της οποίας η ενεργός παρουσία στον ευρύτερο πνευματικό ορίζοντα του Ελληνικού Γένους, χρονολογείται περίπου από της εποχής της Αλώσεως της Κωνσταντινουπόλεως).

Η σχετική μελέτη του εφησυχάζοντος Οικουμενικού Πατριάρχου είχε γραφτεί πριν ακόμα ανεγερθεί το τελευταίο, το μεγαλόπρεπο κτίριο της Σχολής στο Φανάρι. Είναι δε κι’ αύτη, ένα πολύτιμο βοήθημα στις έρευνες των σημερινών Ιστορικών.

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

Η όσμωση των ιδεολογικών ρευμάτων ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΥ-ΡΟΜΑΝΤΙΣΜΟΥ Προσανατολίζει τον ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΛΛΟΓΟ διανοητικά και ιδεολογικά.

Με κινητήρια δύναμη του ΗΡΟΚΛΗ ΒΑΣΙΑΔΗ

Στην ομιλία του, ο Δρ. Γ. Γιαννακόπουλος, ανέφερε, εκτός άλλων, και τα εξής:

 «Ο εν Κωνσταντινουπόλει Ελληνικός Φιλολογικός Σύλλογος (ΕΦΣΚ) ιδρύθηκε το 1861 στην συνοικία του Πέραν, χρησιμοποιώντας για πρώτη φορά την μετέπειτα πάγκοινη ονομασία «σύλλογος».

Η ίδρυσή του, απετέλεσε την πρώτη εκδήλωση μιας εντυπωσιακής σε ένταση και σε έκταση κίνησης δημιουργίας ελευθέρου βασιλείου!

Ψυχή και ιθύνων νους του ΕΦΣΚ υπήρξε, ως το τέλος της ζωής του, ο Κωνσταντίνος Ηροκλής Βασιάδης (1821-1890). Ηπειρώτης στην καταγωγή, με σπουδές ιατρικής και φιλολογίας στην Ευρώπη, πρέσβευε τις ιδέες του Διαφωτισμού και θαύμαζε απεριόριστα το αρχαίο ελληνικό πνεύμα.

Παρά το γεγονός ότι ο Σύλλογος ιδρύθηκε ως όμιλος φιλολογικών συζητήσεων, στην πράξη, οι επιδιώξεις του διευρύνθηκαν. Ο κανονισμός του 1864 ορίζει ως σκοπό του την εν γένει καλλιέργεια των γραμμάτων, η οποία θα επιτευχθεί με επιστημονικές ανακοινώσεις, με την έκδοση περιοδικού, με την σύσταση δημόσιας βιβλιοθήκης και αναγνωστηρίου, με δημόσια μαθήματα και βραβεία.

Ως καθρέπτης  της λειτουργίας του ΕΦΣΚ μπορεί να θεωρηθεί το ομώνυμο περιοδικό του, το οποίο αποτέλεσε από άποψη κύρους και διάρκειας το σημαντικότερο ελληνικό σύγγραμμα της εποχής και τον κύριο πρεσβευτή του ιδρύματος, αλλά και των ελληνικών γραμμάτων, στη διεθνή επιστημονική κοινότητα.

Στην δεκαετία του 1870

Ο Σύλλογος γνώρισε την ακμή του στη διάρκεια της δεκαετίας του 1870, υποστηριζόμενος από μεγάλους οικονομικούς παράγοντες (κατά κύριο λόγο τους Χρηστάκη Ζωγράφο και Γεώργιο Ζαρίφη).

Επί οκτώ χρόνια ο ΕΦΣΚ ενίσχυε οικονομικά ελληνικά σχολεία της αυτοκρατορίας, χωρίς ωστόσο αυτό να αποτελεί το σπουδαιότερο στοιχείο της φιλεκπαιδευτικής του δράσης. Η ανακίνηση του ενδιαφέροντος για την ελληνική παιδεία, η καταγραφή της εκπαιδευτικής κατάστασης των ελληνικών πληθυσμών και η προσπάθεια εφαρμογής ενός ομοιόμορφου εκπαιδευτικού προτύπου, μοιάζουν να είναι οι σημαντικότερες πλευρές της ενιαίας πάντως απόπειρας.

Από το 1871b> ο ΕΦΣΚ σύμφωνα με τον χαρακτηρισμό του Βασιάδη, «κατέστη οιωνεί υπουργείον παιδείας των εν Τουρκία Ελλήνων» !

Αναφέροντας αναγκαστικά ελάχιστα ψήγματα από το τεράστιο στο σύνολο έργο του Φιλολογικού Συλλόγου, το οποίο εκτάθηκε σε διάστημα εξήντα χρόνων (1861-1922) επιβάλλεται να παραθέσουμε εδώ μια συνοπτική αναφορά στο σύνολο της δράσης του ιδρύματος. Το κείμενο ανήκει στον Κωνσταντίνο Καλλιάδη, ο οποίος αναδείχθηκε έξι φορές στην προεδρεία του ΕΦΣΚ, αλλά η γλώσσα έχει προσαρμοστεί στην καθομιλουμένη:

«Από τη στιγμή που ιδρύθηκε ο Σύλλογος πόσους θεράποντες των γραμμάτων μόρφωσε και ανέδειξε, πόσα φιλολογικά έργα παρήγαγε και δημοσίευσε, πόσες κοινότητες βοήθησε, πόσα σχολεία υποστήριξε και ίδρυσε, πόση δημόσια διδασκαλία χορήγησε, πόσους αγώνες προκήρυξε και βραβεία απένειμε, πόσους διακεκριμένους άνδρες ομογενείς και ξένους έκανε φίλους του, πόση φήμη σε Ανατολή και Δϋση απέκτησε, πόση επιρροή στην δημόσια εκπαίδευση εξάσκησε, πόση δεινότητα σε σπουδαίες συζητήσεις ανέπτυξε, πόσα μυστήρια αρχαιολογικών επιγραφών διασαφήνισε, πόσο με τη μελέτη των ανατολικών γλωσσών ασχολήθηκε, πόσες ανακαλύψεις και νέες απόψεις έκανε γνωστές, πόσα εκπαιδευτικά κέντρα συνδεδεμένα μαζί του δημιούργησε και στήριξε (…) τα από παντού καταπολεμούμενα ελληνικά γράμματα περιφρούρησε αναζωπύρωσε και ενίσχυσε».

Διαφωτισμός και Ρομαντισμός!

Στους διανοητικούς προσανατολισμούς και τις ιδεολογικές αρχές, που χαρακτηρίζουν το Σύλλογο, διακρίνουμε την όσμωση των δύο μεγάλων ιδεολογικών ρευμάτων, του Διαφωτισμού και του Ρομαντισμού.

Βασιζόμενος στην αρχαία κληρονομιά και την ευρωπαϊκή εμπειρία, αγωνίστηκε να αναδείξει όλα εκείνα τα στοιχεία που προσδιόριζαν την ετερότητα του ελληνισμού ως προς τους άλλους ορθόδοξους λαούς, επιζητώντας έτσι να περιχαρακώσει και να αναδείξει την αυτονομία του ελληνικού εθνικού χαρακτήρα. Με όπλα την παιδεία και την επιστήμη, επιχείρησε την ενδυνάμωση ή και τη θεμελίωση της εθνικής συνείδησης, προσπάθησε να προετοιμάσει ένα ευοίωνο για τον ελληνισμό, μέλλον.

Το εθνικό και επιστημονικό έργο του Φιλολογικού Συλλόγου απέσπασε τη γενική αναγνώριση.

Δραστηριοποιήθηκε σε τομείς, τους οποίους, στο Ελληνικό Κράτος, είχε αναλάβει το Υπουργείο Παιδείας, επί εξήντα χρόνια!

Είναι αξιοσημείωτο ότι ο Σύλλογος δεν θέλησε να εισάγει κανενός είδους διάσπαση στη «νοερή κοινότητα» του Ελληνικού Έθνους.

Από τη στιγμή της ίδρυσής του, όταν ονομάστηκε ελληνικός, έως τα τελευταία χρόνια της λειτουργίας του, υπεραμύνθηκε της ενότητας του έθνους σε όλες της τις εκφάνσεις!

ΑΚΥΛΑΣ ΜΗΛΛΑΣ

Για την Ρωμιοσύνη της Πόλης και τον Αλύτρωτο Ελληνισμό…
Ήταν μια Μεγάλη ΑΦΥΠΝΙΣΗ!

Η Ίδρυση του ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ

Ειδικώτερα, ο κ. Ακ. Μήλλας:

Στην μεν αρχή της Ομιλίας του, παρατηρεί, εκτός άλλων, ότι:

«Είναι γεγονός αναμφισβήτητο το ότι η ευτυχής ίδρυση του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου, το 1861, είχε σημάνει και την έναρξη μιας μεγάλης κοινωνικής και πολιτιστικής αφυπνίσεως, όχι μόνο για τη Ρωμιοσύνη της Κωνσταντινουπόλεως, αλλά και για όλον τον αλύτρωτο Ελληνισμό των Βαλκανίων και της Ανατολής»!

Στην δε συνέχεια, αφού παραθέτει διάφορα ιστορικά στοιχεία σχετικά με την χρονική περίοδο της ιδρύσεως και λειτουργίας του «Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου», αναφερόμενος ειδικώτερα και στην Ίδρυση του Συλλόγου αυτού, παρατηρεί τα εξής:

Τον χειμώνα του 1860-61, σε μια από τις τακτικές «εσπερίδες» στον οίκο του ανακτορικού ιατρού Σπυρίδωνος Μαυρογένους πασσά, στην οδό του Μεγάλου Παρμάκ-καπί, κατά το Σταυροδρόμι, έγινε πρόταση, εκ των συνδαιτυμόνων, του Κωνσταντίνου Ηροκλή Βασιάδη, περί ιδρύσεως «φιλολογικής εταιρείας, δημόσιας και προσιτής εις όλους τους βουλομένους».

Και προσθέτει:

Οι επτά παρόντες που επεκρότησαν ενθουσιωδώς την πρόταση, ήταν, πλην του οικοδεσπότου και του προτείναντος, οι Κωνσταντίνος Καλλιάδης, αδελφός της Κυρίας Μαυρογέννους, ο Γενικός της Ελλάδος πρόξενος Αλ. Παλαιολόγος, «ανήρ ευπαίδευτος, ευφυέστατος και σοβαρός», ο ιατρός Ξενοφών Ζωγράφος, ο αδελφός του, δικηγόρος Ιωάννης Ζωγράφος και, νεαρότατος τότε, ο Αλέξανδρος Ζωηρός πασσάς.

Οι επτά αυτοί άνδρες υπήρξαν και οι πρώτοι «επινοηταί» και ιδρυτές του Ελληνικού Φιλολογικού Συλλόγου Κωνσταντινουπόλεως.

«Προκαταρκτική δε πρώτη συνεδρία» των μελών πραγματοποιήθηκε στις 17 Απριλίου, «εις τας ευρείας αιθούσας του οίκου Χατζή Γεωργίου Κωνσταντίδου», όπου έμελλε αργότερα να εγκατασταθεί η εν Κωνσταντινουπόλει Πρεσβεία της Ελλάδος.

Στην επόμενη συνεδρία, καταρτίσθηκε πρόχειρος κανονισμός και εξελέγησαν κατά τις αρχαιρεσίες, πρόεδρος ο Στέφανος Καραθεοδωρής, αντιπρόεδροι, οι οικοδεσπότες των οικιών όπου είχαν πραγματοποιηθεί οι δύο συνεδριάσεις, γραμματεύς, ο δικηγόρος Γεωργαλόπουλος και ταμίας ο Δ. Πασπαλής.

Η καλλιέργεια των Γραμμάτων!

Στο πρώτο άρθρο του κανονισμού τονιζόταν ότι:

«Σκοπός της καθιδρύσεως του Συλλόγου η εστίν των γραμμάτων εν γένει καλλιέργεια, δια της εγγράφου ή προφορικής εν αυτώ διακοινώσεως φιλολογικών και επιστημονικών μελετημάτων, δι’ εκδόσεως περιοδικού συγγράμματος, δια συστάσεως δημοσίου βιβλιοθήκης και αναγνωστηρίου, δια δημοσίων μαθημάτων, δια συστάσεως βραβείων προς λύσιν φιλολογικών και επιστημονικών ζητημάτων, και δια παντός άλλου μέσου προς τον σκοπόν του Συλλόγου συντείνοντος».

Κατά το δεύτερο άρθρο, απαγορευόταν ρητώς «πάσα πολιτική συζήτησις» εντός του Συλλόγου, ενώ, κατά το τρίτο άρθρο:

«Κοσμήτορες του Συλλόγου εισίν εις Πρόεδρος, δύο Αντιπρόεδροι, Γενικός και Ειδικός Γραμματεύς, Βιβλιοθηκάριος και Ταμίας, εκλεγόμενοι επί εν έτος δια μυστικής ψηφοφορίας και κατ’ απόλυτον πλειοψηφίαν. Ημέρα δε της εκλογής ορίζεται η 30 Απριλίου προαναγγελομένη δια τε του τύπου και παρά του Προέδρου, κατά την αμέσως προηγουμένην συνεδρίασιν».

Έδρευε, αρχικά ο Σύλλογος, «επί ενοικίω», στο υπερώο παλαιάς οικίας της Rue Venedik και αργότερα, μετά την καταστροφική πυρκαγιά, που κατέστρεψε το 1870 το Σταυροδρόμι, σε ιδιόκτητο νεοκλασικό μέγαρο, χάριν «αυτοκρατορικής» δωρεάς του Χρηστάκη εφέντη Ζωγράφου.

Το Αρχείο, η απέραντη βιβλιοθήκη, το μουσείο, οι τόμοι των «πρακτικών» και οι εκδόσεις, η προσεκτική επιλογή των μελών, η υψηλή ποιότητα των τακτικών διαλέξεων και της διδασκαλίας, «συντόμως κατέστησαν τον σύλλογον πασίγνωστον στη διεθνή επιστημονική ομήγυρη, ως το πρώτον εν τη Πόλει ανώτερον ενδιαίτημα των μουσών» !

Όμως είχε άδοξο τέλος…

Την δραστηριότητά του αυτή θα τη συνέχιζε ο Σύλλογος μέχρι το 1925, οπότε κατελήφθη αιφνιδιαστικά από τις Τούρκικές Αρχές!

Κατασχέθηκε τότε το αρχειακό και μουσειακό του υλικό και μαζί με τα χειρόγραφα και το πολυτιμότερο μέρος της βιβλιοθήκης του, απεστάλη στα Χάλκεβι της Άγκυρας. Μέρος μόνον των κωδικών και ορισμένα «πρακτικά» ετάφησαν βιαστικά σε υπόγεια κρύπτη, που συνόρευε με την οικία Φακατσέλλη, ιατρού και έκτοτε αγνοείται η τύχη τους, καθώς το μέγαρο, (αφού στέγασε προσωρινά τα τουρκικά δικαστήρια), κατεδαφίστηκε, κατά τα τέλη της δεκαετίας του 60.

«Έτσι, άδοξα λοιπόν και θλιβερά κλείνει ο κύκλος ζωής του περιώνυμου αυτού Φιλολογικού Συλλόγου της Κωνσταντινουπόλεως…

     

Copyright © 2002 ENOSIS CONSTANTINOUPOLITON
Last modified: March 03, 2004. For the best performance of this site we recommend that you use Microsoft Internet 5.0 Explorer or Netscape ver. 6. or later.

This page is designed and maintained by Raktivan Web Solutions ®